Karadeniz ikliminde kış dökümü: neye dikkat ediyoruz
Kışın şap dökümü yapılabilir; kritik eşik +5 °C’dir. Bu sıcaklığın altında antifriz katkı kullanılır, yüzey örtüyle korunur ve döküm günün en sıcak saatlerine alınır. Sıcaklık günlerce 0 °C’nin altında kalacaksa döküm ertelenmelidir — donan şap dayanımını kalıcı olarak kaybeder.
Rize’de kış, çoğu bölgeden farklı işliyor: sıcaklık nadiren çok düşüyor ama nem sürekli yüksek ve yağmur haftalarca sürebiliyor. Bu ikisi şap için farklı iki problem çıkarıyor.
Kritik eşik: +5 °C
Çimentonun hidratasyonu — yani şapın sertleşme kimyası — +5 °C’nin altında belirgin şekilde yavaşlar. 0 °C’de ise pratikte durur. Karışımdaki su donarsa hacim büyür ve şapın iç yapısını kalıcı olarak parçalar; o şap ısındığında da eski dayanımına dönmez.
| Hava sıcaklığı | Yaklaşım |
|---|---|
| +10 °C ve üzeri | Normal döküm, ek önlem yok |
| +5 – +10 °C | Döküm sabah geç saatte, yüzey akşam örtülür |
| 0 – +5 °C | Antifriz katkı + örtü, döküm günün en sıcak saatinde |
| 0 °C altı (geçici) | Isıtılmış su ile karışım, çift kat örtü, sürekli takip |
| 0 °C altı (günlerce) | Döküm ertelenir |
Aldığımız dört önlem
- Antifriz katkıKarışıma priz hızlandırıcı ve donma önleyici katkı eklenir. Katkı miktarı hava durumuna göre ayarlanır, göz kararı katılmaz.
- Döküm saatiİş sabahın erken saatinde değil, zemin ve hava ısındıktan sonra başlar. Amaç, dökümden sonraki ilk 8 saatin en sıcak saatlere denk gelmesi.
- ÖrtüDöküm biter bitmez yüzey naylon veya kür örtüsüyle kapatılır. Örtü hem donmayı geciktirir hem de kür için gereken nemi tutar.
- Kapı ve pencere kapatmaKaba inşaatta boş olan pencere boşlukları geçici olarak kapatılır. Rüzgâr, soğuktan daha hızlı hasar verir.
Rize’de kış dökümünde donmadan çok kuruma süresi sorun olur. Bağıl nemin haftalarca %80’in üzerinde kaldığı dönemlerde 5 cm şapın kaplamaya hazır hale gelmesi 5 hafta değil 7 hafta sürebilir. Kaplama takvimini bu gerçeğe göre kuruyoruz.
Yaylada ve yüksek rakımda
İkizdere, Çamlıhemşin ve Kalkandere’nin yüksek kesimlerinde kış koşulları sahilden tamamen farklı. Bu bölgelerde kasım–mart arasında döküm planlarken hava tahminine üç gün ileriye bakıyoruz: döküm gününden sonraki iki gece de 0 °C’nin üzerinde olmalı. Değilse işi öne veya sonraya alıyoruz.
Kışın döküm yaptırmanın avantajı
Kış, sektörün sakin dönemi. Takvim boş olduğu için keşiften döküme geçiş daha hızlı oluyor ve şantiyede iş yığılması yaşanmıyor. Kuruma süresini doğru planlarsanız — yani kaplamayı ilkbahara koyarsanız — kış dökümü zaman kazandıran bir tercih olabiliyor.